Vind je een dode vogel in je tuin, raak hem dan nooit aan met je blote handen. Pak de vogel op met plastic handschoenen of een omgekeerde plastic zak, gooi hem in een afgesloten zak in de restafvalbak, en was daarna je handen grondig. Dat is de belangrijkste vuistregel, en die geldt voor elke dode vogel, ongeacht de oorzaak van de dood.

De reden is vogelgriep. Het virus kan zonder zichtbare symptomen bij een vogel aanwezig zijn, en mensen kunnen het in theorie oplopen via direct contact. De kans is klein, maar het risico is er wel. Daarom adviseert de Rijksoverheid om een dode vogel in de tuin altijd voorzichtig en beschermd op te ruimen.

Stap voor stap: zo ruim je een dode vogel op

  • Trek plastic handschoenen aan, of gebruik een omgekeerde plastic zak als handschoen.
  • Pak de vogel op zonder hem direct aan te raken.
  • Stop de vogel in een gesloten plastic zak.
  • Gooi de zak weg in de restafvalbak, niet in de compostemmer of het groenafval.
  • Was je handen daarna grondig met water en zeep, ook als je handschoenen had.
  • Reinig ook de plek waar de vogel lag, zeker als er ontlasting of bloed zichtbaar was.

Heb je huisdieren die de vogel hebben aangeraakt of in de bek gehad? Houd ze dan even in de gaten. Bij twijfel kun je contact opnemen met een dierenarts.

Moet je een dode vogel in de tuin melden?

Dat hangt af van de situatie. De Rijksoverheid vraagt om een melding te doen als je een dode vogel vindt, zeker als het gaat om wilde watervogels zoals eenden, ganzen of zwanen, of om roofvogels. Bij die soorten is de kans op vogelgriep groter en wil de overheid het in de gaten houden. Je kunt een melding doen via de NVWA (Nederlandse Voedsel- en Warenautoriteit).

Vind je een gewone tuinvogel, zoals een merel, een mus of een roodborstje? Dan is melden minder urgent, maar als je op korte tijd meerdere dode vogels vindt op dezelfde plek, is het verstandig om dat wél te melden. Dat kan namelijk wijzen op een lokale uitbraak of een andere oorzaak die aandacht verdient.

Waarom ligt er een dode vogel in je tuin?

Vogels sterven om allerlei redenen. De meest voorkomende oorzaken in een tuin zijn een botsing tegen een raam, aanval door een kat, ziekte, vergiftiging door bestrijdingsmiddelen of gewoon ouderdom. Niet elke dode vogel is een teken van iets ernstigers. Raamanslag is de meest voorkomende oorzaak bij kleine tuinvogels, herkenbaar aan de plek waar de vogel ligt (vlak onder een raam) en soms zichtbaar schade aan het snavel of de nek.

Wil je voorkomen dat vogels tegen je raam vliegen? Plak dan stickers of patroonfolie op de buitenkant van het glas. Vogels herkennen reflecties niet als glas, dus alleen een sticker van binnenuit helpt minder goed.

Wat je beter niet kunt doen

Aanraken met blote handen is de grootste fout. Maar er zijn meer dingen die je beter kunt laten:

  • De vogel begraven in de tuin: dit is wettelijk niet toegestaan en vergroot het risico dat ziektes in de grond terechtkomen.
  • De vogel in het groenafval of de compostemmer gooien: ook dit is af te raden vanwege besmettingsrisico.
  • De vogel laten liggen: andere dieren, zoals katten of ratten, kunnen er dan bij komen en het risico neemt toe.
  • Kinderen laten helpen zonder bescherming: laat kinderen niet met blote handen een dode vogel aanpakken.

Een dode vogel in de tuin is bijna altijd iets wat je zelf veilig kunt oplossen met een paar handschoenen en een plastic zak. Gebruik altijd bescherming, gooi de vogel bij het restafval, meld het bij de NVWA als het om een watervogel of roofvogel gaat, en was daarna je handen. Meer is er in de meeste gevallen niet nodig.